Meer over woningsprinklers?

Bescherm u optimaal tegen de gevolgen van brand

Onafhankelijke informatie

Het Belgian Fire Sprinkler Network (BFSN) is ervan overtuigd dat sprinklersystemen in residentiële omgevingen het aangewezen middel zijn om de brandveiligheid in belangrijke mate te verhogen en het risico op dodelijke slachtoffers drastisch te verminderen.

Deze toepassing is in België een redelijke nieuwe toepassing. BFSN geeft via deze website onafhankelijk informatie zodat alle betrokkenen goed geïnformeerd zijn.
WAT IS EEN RESIDENTIËLE SPRINKLERINSTALLATIE?

Een residentiële sprinklerinstallatie is een automatisch blussysteem dat bij brand een overleefbare situatie creëert, zodat veilig gevlucht kan worden.

Lees verder >>
WAAROM KIEZEN VOOR EEN SPRINKLERINSTALLATIE?

Meer dan 82 % minder dodelijke slachtoffers, 60% minder gewonden en 45% minder schade! Slachtoffers van brand vallen voor 90% in de woonomgeving.

Lees verder >>
VERSCHIL TUSSEN REGULIERE SPRINKLERINSTALLATIES EN RESIDENTIËLE SPRINKLERINSTALLATIES

Er zijn grote verschillen tussen de normale sprinklersystemen, die mensen én gebouwen beschermen en de residentiële sprinklerinstallaties die veilig vluchten mogelijk maken.

Lees verder >>
BEPERKING PERSOONLIJKE EN ZAAKSCHADE MET RESIDENTIËLE SPRINKLERS

Jaarlijks zijn er in België 20.000 woningbranden waarvan heel wat met dodelijke afloop. In 2018: 56.

Lees verder >>
SUCCESVOLLE START RESIDENTIËLE SPRINKLERPROJECTEN

Om een residentiële sprinklerinstallaties succesvol te ontwerpen, realiseren en onderhouden adviseert de BFSN om tijdens de initiatiefase (praktische) uitgangspunten van het ontwerp vast te leggen in een Programma van Eisen.

Lees verder >>
HOE IS EEN INSTALLATIE OPGEBOUWD ?

In beginsel worden alle ruimten in een woning of appartement voorzien van sprinklerkoppen. Sprinklers zijn er in diverse kleuren, maten en uitvoering

Lees verder >>
SPRINKLERS VOOR DE RESIDENTIËLE SPRINKLERINSTALLATIE

Voor de woonomgeving zijn vanaf de jaren 70 speciale ‘residential’ sprinklers ontwikkeld. In de woonomgeving is behoefte aan een lager watergebruik en zal het water meer richting wand en de hete rooklaag worden gesproeid.

Lees verder >>
LEIDINGEN EN MONTAGEMATERIAAL

De materialen welke in woningen en appartementen worden toepast verschillen meestal van die van de normale sprinklerinstallaties, omdat de leidingen ingestort of weggewerkt worden. Ze moeten wel voldoen aan minimale kwaliteitseisen en specifieke sprinklerkeuringen.

Lees verder >>
WATERVOORZIENING

Het bluswater van de woningsprinklerinstallatie kan uit een eigen watervoorraad, maar ook uit een directe aansluiting op de waterleiding, mits voldoende capaciteit beschikbaar.

Lees verder >>
SPRINKLERNORMEN VOOR RESIDENTIËLE OMGEVING

In Europa is december 2018 is de Europese norm EN 16925 ‘Fixed firefighting systems – Automatic residential sprinkler systems – Design, installation and maintenance ’ verschenen. Deze norm volgt in grote lijnen de methodiek van NFPA en is specifiek bedoeld voor de Europese markt.

Lees verder >>

Wat is een residentiële sprinklerinstallatie?

Een residentiële sprinklerinstallatie is een automatisch blussysteem dat bij brand een overleefbare situatie creëert, zodat veilig gevlucht kan worden. Sprinklers als brandbeveiligingsoplossing worden al meer dan een eeuw toegepast. Voor de woonomgeving zijn speciale sprinklerkoppen ontwikkeld die rekening houden met de specifieke omstandigheden. Deze sprinklerkoppen reageren veel sneller op een brand en sproeien meer horizontaal in de hete rookgassen en richting de wanden waar zich de meeste brandbare spullen bevinden. De hete rookgassen worden gekoeld en de fatale ‘flash-over’ wordt voorkomen. Het verbruik van de woningsprinklerinstallatie is veel lager dan de conventionele sprinklerinstallatie, waardoor de watervoorziening redelijk eenvoudig te realiseren is.

Veilig Vluchten Anders dan traditionele sprinklersystemen die gericht zijn op bescherming van gebouwen en mensen, worden woningsprinklerinstallaties toegepast met als primaire doel veilig vluchten van bewoners. Voor woningen wordt een ontvluchtingstijd van minimaal 10 minuten gecreëerd, voor appartementen minimaal 30 minuten. In de meeste gevallen blust de installatie daadwerkelijk de brand. Het sprinklersysteem bestaat uit sprinklerkoppen die verbonden zijn met een watervoorziening, bijvoorbeeld de waterleiding. In iedere afzonderlijke sprinklerkop bevindt zich een hittegevoelig element, dat bij een bepaalde omgevingstemperatuur breekt, waarna water de brand bestrijdt en de ruimte koelt. Sprinklers reageren op vuur en hete rook en niet op rook van sigaretten en kooklucht, zoals vaak wordt gedacht. Testvoorschriften UL1626 / EN 12259-14 Een sprinklerinstallatie is effectief wanneer deze tijdens een ‘vastgestelde’ brand ervoor zorgt dat diverse criteria zoals maximale temperatuur niet worden overschreden. Een veelgebruikt testprotocol is de UL 1626 (draft EN12259-14), waarin de maximale gemiddelde temperatuur op ooghoogte (1,6 meter) midden in ruimte niet meer dan 93 ºC mag zijn. De temperatuur van het plafondoppervlak moet onder 260 ºC blijven. UL schrijft een maximale luchttemperatuur van 316 ºC voor. Verder mogen er niet meer dan 2 sprinklers openen voor de sprinklernormen NFPA13D en EN16925 categorie 1. Zo is de test mislukt wanneer de 3e sprinklerkop, die bij de deuropening geplaatst is opent.

waarom kiezen voor een residentiële sprinklerinstallatie?

Waarom kiezen voor een woningsprinklerinstallatie?

Meer dan 82 % minder dodelijke slachtoffers, 60% minder gewonden en 45% minder schade! Slachtoffers van brand vallen voor 90% in de woonomgeving. Onderzoek wijst uit dat in de afgelopen jaren de overlevingstijd in een ruimte waar brand ontstaat gereduceerd is van 17 naar 3 minuten. Dat komt vooral doordat de afgelopen 20 jaar de wijze van woninginrichting drastisch is gewijzigd. De inrichting van woningen bevat veel meer materialen die bij verhitting brandbare rookgassen uitstoten, die op een bepaald moment bij aanwezigheid van voldoende zuurstof ontbranden. Die zogenaamde ‘flash over’ is fataal voor degenen die zich in de ruimte bevinden. Naast de toegenomen vuurlast beschikken huishoudens over steeds meer elektrische apparaten, die de kans op het ontstaan van brand vergroten. Slachtoffers Ongeveer 90% van de slachtoffers van brand vallen in onze leefomgeving. Een factor 14 raakt gewond en een deel daarvan heeft daar de rest van zijn leven last van. Het Instituut Fysieke Veiligheid (IFV) (Nederland) onderzoekt iedere brand met dodelijke slachtoffers. Branden als gevolg van brandstichting, moord of zelfmoord sluit het IFV uit.Uit het onderzoek van het IFV komt duidelijk naar voren dat de kwetsbare mensen in onze samenleving grotere kans lopen slachtoffer te worden van een brand. Het gaat dan om jonge kinderen, mensen van 60 jaar en ouder en in het bijzonder mensen die sterk afhankelijk zijn van hulp bij vluchten. Langer zelfstandig wonen Een steeds grotere groep ouderen blijft langer zelfstandig wonen. Juist die groep blijkt eerder slachtoffer te worden van de gevolgen van een brand. Ouderen blijken vaak niet in staat tijdig te vluchten, bijvoorbeeld doordat ze zijn aangewezen op een traplift, een rollator of een ander hulpmiddel. Het splitsen van de woon- en zorgkosten betekent een toenemend risico voor de brandveiligheid. Zeker wanneer het gaat om brandveiligheid van woonruimte van zelfstandig wonende ouderen is een woningsprinklerinstallatie een reële optie. Gelijkwaardige oplossing Gelijkwaardigheid is aangetoond en geaccepteerd voor de prestatie-eis voor ontvluchting, zoals gesteld in het Bouwbesluit. De wettelijk verplichte rookmelders mogen niet vervallen, deze waarschuwen in veel gevallen de bewoners tijdig. Met een ‘vrijwillige’ keuze voor een residentiele sprinklerinstallatie neemt de bewoner zelf zijn verantwoordelijkheid voor zijn gezin. Maar de installatie kan ook ingezet worden als compensatie voor andere maatregelen. In de praktijk zien we voorbeelden waarbij de 2e vluchtweg vervallen kan, omdat de individuele woningen voorzien zijn van installaties. Ook blijkt de installatie te gebruiken als compensatie voor eisen bij effectieve brandbestrijding, zoals een lange opkomsttijd van de brandweer, onvoldoende bluswater, onvoldoende bereikbaarheid door de brandweer en wanneer sprake is van een complex gebouw. Schadevermindering Als indirect gevolg van het in werking treden van een sprinkler, wordt een brand vroegtijdig gedetecteerd en onder controle gehouden. De brand ontwikkelt zich niet verder en zal daardoor minder schade veroorzaken. Deze vermindering is substantieel en volgens een Amerikaanse studie is de schade dan nog slechts 5% ten opzichte van een onbeveiligde situatie. Hierdoor is het van belang om bij het vertalen van de buitenlandse studies ook het aspect tijd mee te nemen.

Verschil tussen normale sprinklerinstallaties en residentiële sprinklerinstallaties

Wat valt er te kiezen?

Er zijn grote verschillen tussen de normale sprinklersystemen, die mensen én gebouwen beschermen en de residentiële sprinklerinstallaties die veilig vluchten mogelijk maken. Sprinklers beschermen gebouwen, mensen en ook het milieu tegen de gevolgen van brand. Ze maken veilig vluchten mogelijk en zorgen ervoor dat de (bedrijfs)processen minimaal worden verstoord door de gevolgen van brand. Sprinklers zijn zo effectief omdat ze een brand detecteren en automatisch starten met blussen, alleen daar waar het brandt. De meeste branden worden automatisch geblust. Sprinklers reageren alleen op de warmte van een brand, niet op bijvoorbeeld sigarettenrook. Normale sprinklerinstallaties ter bescherming van mensen én gebouwen In de 19e eeuw werden sprinklers uitgevonden om desastreuze branden in textielfabrieken te voorkomen. In de 20e eeuw werd dit concept wereldwijd door fabrieken en verzekeraars overgenomen om de schade als gevolg van brand te beperken. Hoewel het basisconcept niet is veranderd, zijn er in de loop der tijd veel verbeteringen doorgevoerd, zodat sprinklerinstallaties nu nog betrouwbaarder, effectiever en efficiënter zijn. Statische analyses tonen aan dat sprinklers over een unieke doeltreffendheid beschikken in het voorkomen van verlies van gebouwen, eigendommen en mensenlevens. Deze normale sprinklerinstallaties worden aangeduid als ‘property protection and life safety’. Met een reguliere sprinklerinstallatie wordt op basis van het gebruik (de gevarenklasse) bepaald hoeveel bluswater, minimale sproeitijd en hoeveelheid water per m2, nodig is om de brand te beheersen. Reguliere sprinklerinstallaties zijn ontworpen om bij brand tegelijk meer water op een veel groot oppervlakte te kunnen sproeien. Residentiële sprinklerinstallaties ter bescherming van mensen De meeste slachtoffers van brand zijn in de woonomgeving te betreuren. In de jaren zeventig is onderzoek gedaan naar residentiële sprinklersystemen die mensen beschermen. In de Verenigde Staten werden proeven gedaan om te bepalen of een sprinklerinstallatie die direct gevoed wordt door de waterleiding, het risico op letsel en overlijden als gevolg van brand vermindert. De onderzoekers toonden aan dat er residentiële sprinklers ontworpen konden worden die tijdens een brand in werking treden, voordat de omstandigheden levensbedreigend worden. De brand wordt dan geblust of beperkt, zodat de temperatuur op plafond- en ooghoogte en de concentratie koolmonoxide in de ruimte de normen niet overschrijden. Deze conclusie leidde tot de ontwikkeling van residentiële sprinklerkoppen met enkele unieke kenmerken: >> een veel snellere reactie op brand; >> een sproeipatroon dat ook muren, gordijnen en hete rookgassen bereikt; >> kleine opening (orifice) voor minder bluswater In Europa is eind 2018 is de Europese norm EN 16925 ‘Fixed firefighting systems – Automatic residential sprinkler systems – Design, installation and maintenance ’ uitgekomen. Deze norm volgt in grote lijnen de methodiek van NFPA en is specifiek bedoeld voor de Europese markt.  Iedere land maakt zijn eigen Annex.

Beperking leed en schade

Jaarlijks zijn er in België 20.000 woningbranden waarvan heel wat met dodelijke afloop. In 2018: 56.

Buitenlandse studies hebben aangetoond dat de toepassing van woningsprinklers het aantal dodelijke slachtoffers verlaagt met meer van 82 % en het aantal gewonden met minimaal 60 %. Voor de Belgische situatie, met 20.000 branden per jaar betekent dit een verlaging van het aantal doden met ca. 46 en voor het aantal gewonden is een verlaging van ca. 640 te verwachten. Deze verlagingen worden uiteraard alleen bereikt wanneer alle woningen en appartementen voorzien worden van een sprinklerinstallatie. Dit laatste is op korte termijn niet haalbaar, maar daardoor wel een argument om nieuwe woningen van een woningsprinklersysteem te voorzien. De schade aan het meubilair en de woning wordt gemiddeld met 45% gereduceerd. De uiteindelijke schade kan sterk verschillen per situatie en is afhankelijk van veel factoren.

Succesvolle start projecten met residentiële sprinkler

Om een residentiële sprinklerinstallaties succesvol te ontwerpen, realiseren en onderhouden adviseert de BFSN om tijdens de initiatiefase (praktische) uitgangspunten van het ontwerp vast te leggen in een Programma van Eisen. Naast de omschrijving van het object en de toe te passen ontwerpnorm dienen de volgende zaken opgenomen te zijn:

1 Doel Het doel (of doelen) van de installatie dienen expliciet te worden gemaakt, zodat alle betrokkenen weten waarvoor de installatie aangelegd wordt. Voorbeelden kunnen zijn: het verhogen van het veiligheidsniveau van de bewoner, compensatie van de 2e vluchtweg, ondersteuning van de BHV-organisatie, compensatie van een langere rijtijd of bereikbaarheid van de brandweer en verlengen van de vluchttijd. 2 Eisen aan installateur Stel eisen aan de installateur. Zorg dat uw installateur kiest met verstand van zalen. Er wordt in navolging van Nederland gewerkt aan een certificeringsregeling voor residentiële sprinklerinstallateurs. 3 Onderhoud, inspectie en beheer Het doel en de uitvoering van de installatie bepalen voor een groot deel, op welke wijze onderhoud en beheer dienen plaats te vinden. Wanneer een pomp en watertank voorkomen worden blijft het onderhoud beperkt. Als de gebouweigenaar duidelijke afspraken maakt met de gebruiker heeft dat invloed op de betrouwbaarheid van de installatie. Ontwerp De uitvoering van de installatie heeft invloed op de onderhouds- en beheerskosten, capaciteit van de drinkwateraansluiting en de betrouwbaarheid. Ons advies is de keuzes vast te leggen in het Programma van Eisen. De keuzes zijn in grote lijnen: Watervoorziening De watervoorziening kan een eigen watervoorraad met pomp zijn, maar ook een directe waterleidingaansluiting met of zonder een drukverhogingspomp. De directe drinkwateraansluiting zonder pomp is verreweg de meest betrouwbare watervoorziening omdat bluswater nagenoeg 100% beschikbaar is. Nadeel van de directe aansluiting is dat een standaardaansluiting van 25 liter per minuut niet voldoende water levert. Een aansluiting van circa 65 tot 100 liter per minuut is benodigd om de installatie te voorzien van water. Wanneer er sprake is van geclusterde woningen of appartementen is het delen van een aansluiting een economisch interessante optie. Sprinklerkoppen Er zijn veel verschillende sprinklerkoppen beschikbaar, werkend bij verschillende drukken en bijhorend sproeivlak. Het voordeel van sprinklerkoppen met een groot sproeioppervlak is dat er weinig koppen nodig zijn. Nadeel is dat deze meer druk en water vragen, waardoor ze niet direct (zonder pomp) op een drinkwateraansluiting aangesloten kunnen worden. De ontwerper van de sprinklerinstallateur kan prima uitrekenen wat de optimale situatie is en dus rekening houden met de maximaal benodigde capaciteit. Betrouwbaarheid Een woningsprinklerinstallatie wordt in de meeste gevallen als een separaat circuit aangelegd. De beveiliging met een terugslagklep zorgt ervoor dat er een betrouwbare scheiding is met het drinkwater. Soms wordt gekozen om het einde van de sprinklerleiding een toilet aan te sluiten. Bij iedere toiletspoeling is dat tegelijk een test dat de sprinklerinstallatie operationeel is. Verantwoordelijkheid brandveiligheid De gebruiker/ eigenaar is altijd verantwoordelijk voor de brandveiligheid. Bij de oplevering is een goede instructie over het gebruik essentieel. Wij adviseren dat de eigenaar hier op toe ziet en dit vastlegt in het huurcontract of in de statuten van de Vereniging van Eigenaren. In de praktijk is het raadzaam een instructiekaart voor de gebruiker in de meterkast op te hangen.

Hoe is een installatie opgebouwd?

In beginsel worden alle ruimten in een woning of appartement voorzien van sprinklerkoppen. Sprinklers zijn er in diverse kleuren, maten en uitvoering (zie sprinklertypes en afwerking). Deze zijn met leidingen gekoppeld aan de watervoorziening. Het is mogelijk sprinklerkoppen te gebruiken welke 36m2 kunnen beschermen. Dat vraagt in het algemeen wel een grotere watercapaciteit. Het is raadzaam uw installateur de optimale projectie te laten bepalen.

Het water in de installatie staat altijd onder druk. Er is keuze uit een gesloten systeem, vergelijkbaar met een normale sprinklerinstallatie. Het water staat stil behalve wanneer er getest wordt. Een terugstroombeveiliging zorgt dat er geen gevaar is voor vervuiling van het drinkwaternet. Met een stromende aansluiting wordt aan het einde van de sprinklerleiding een ‘verbruiker’ zoals een toilet aangesloten. Bij iedere spoeling wordt automatisch gecontroleerd of de druk op de sprinklerinstallatie aanwezig is. Drinkwaterleveranciers stellen terecht hoge eisen aan de installaties aangesloten op het drinkwaterleidingnet. De eisen zijn vastgelegd in de Waterwerkbladen. In de praktijk plaatst het waterleidingsbedrijf een meter met terugslagklep. Een sprinklerinstallatie vraag gemiddeld een capaciteit van het drinkwaterwaterleiding van 80 tot 100 liter per minuut. Wanneer gekozen wordt voor een grotere drinkwateraansluiting dan kan het drinkwaterleidingsbedrijf het vastrecht flink verhogen. Een alternatieve watervoorziening bestaat uit een eigen watertank van ongeveer 1 m3 met een pomp. In de praktijk kan dit ook gecombineerd worden. Een appartementsgebouw beschikt over het algemeen over voldoende watercapaciteit. Het is gunstig wanneer gekozen wordt voor een gemeenschappelijk opvoerpomp / watervoorziening zodat er voldoende druk is voor alle appartementen. Projectering van sprinklerkoppen Het ontwerpen van een installatie is specialistisch werk, wat overgelaten moet worden aan een ontwerper. De specialist bepaalt waar, welke en hoeveel sprinklerkoppen er nodig zijn. Puur indicatief treft u twee voorbeelden aan van eenzelfde appartement en woning. Het voorbeeld van de minste sprinklerkoppen gaat uit van een hogere waterdruk! appartement: woning: Per woning en/of appartement wordt een alarmgever, testvoorziening en hoofdafsluiter geïnstalleerd. De industrie heeft de afgelopen jaren niet stilgezeten en biedt materialen aan om efficiënter, betrouwbare installaties aan te brengen. Lees hiervoor meer bij leidingen en montagemateriaal.

Sprinklerkoppen zijn er in er vele soorten, maten en uitvoeringen

Voor de woonomgeving zijn vanaf de jaren 70 speciale ‘residential’ sprinklers ontwikkeld. In de woonomgeving is behoefte aan een lager watergebruik en zal het water meer richting wand en de hete rooklaag worden gesproeid. Hierna treft u de datasheets (technische specificatie) aan van de woningsprinklers die in Nederland worden toegepast. Via deze sheets zijn ook de esthetische aspecten goed te beoordelen. Voor meer informatie over een specifieke sprinklerkop selecteert u het typenummer.

Er zijn voor de woonomgeving in basis vijf soorten sprinklerkoppen beschikbaar: • ‘quick-response’ glassbulb sprinkler • ‘side-wall’ sprinklers • ‘flush’ sprinklers • sprinkler voor instorten in beton • ‘concealed’ sprinklers (niet geschikt voor instorten) • ‘glassbulb sprinkler met dome Iedere type kent zijn voor en nadelen. De optimale keuze van de sprinkler dient in overleg met de installateur te worden bepaald.

Watervoorziening

Watervoorziening en hulpmiddelen

Het bluswater van de woningsprinklerinstallatie kan uit een eigen watervoorraad, maar ook uit een directe aansluiting op de waterleiding, mits voldoende capaciteit beschikbaar. Voorbeeld van opvoerpomp: Hulpmiddelen sprinkler in woningen Voorbeeld van een complete aansluitsets van woningsprinklerinstallatie Riser Manifold Assemblies: 1 Viking:   datasheet easy rider Viking 2 Tyco: TFP963_08_2018

Leidingen en montagemateriaal

De materialen welke in woningen en appartementen worden toepast verschillen meestal van die van de normale sprinklerinstallaties, omdat de leidingen ingestort of weggewerkt worden. Ze moeten wel voldoen aan minimale kwaliteitseisen en specifieke sprinklerkeuringen.

Om de residentiële sprinklerkoppen van water te voorzien zijn diverse gekeurde leidingsystemen in de handel. Afhankelijk van de bouwmethode van de woning, kan gebruik worden gemaakt van metalen buizensystemen die met persverbindingen gekoppeld worden, van kunststofleidingen of speciale slangen zoals we die ook in de verwarmingstechniek zien. Er zijn ook diverse hulpmaterialen ontwikkeld waarmee sprinklers op een correcte manier in tunnelbouw of breedplaatvloeren worden aangebracht. Op deze pagina geven wij u een selectie van beschikbare materialen en leidingen. Deze pagina is in ontwikkeling.

Normen voor residentiële sprinklerinstallaties

In Europa is december 2018 is de Europese norm EN 16925 ‘Fixed firefighting systems – Automatic residential sprinkler systems – Design, installation and maintenance ’ verschenen. Deze norm volgt in grote lijnen de methodiek van NFPA en is specifiek bedoeld voor de Europese markt.

Ieder land maakt zijn eigen Annex. De Nederlandse normcommissie vertaalt de norm begin 2019 in de Nederlandse taal. Slachtoffers van branden vallen hoofdzakelijk in de eigen woonomgeving. Het is geen wettelijke verplichting woningen te voorzien van sprinklers, maar deze voorziening kan bij brand het verschil maken tussen leven en dood. Bewoners kunnen met een woningsprinklersinstallatie uitgevoerd volgens de EN 16925 uitdrukkelijker kiezen zichzelf en hun gezin beter te beschermen tegen de gevolgen van brand. De sprinklerinstallatie biedt ook uitkomst voor ouderen die langer zelfstandig willen wonen en daarbij in de tijd mogelijk minder zelfredzaam worden. Maar ook in onze veranderende woonomgeving met meer plastics en extra ontstekingsbronnen welke de risico’s op en gevolgen van een fatale brand sterk laten toenemen, kan een sprinklerinstallatie een doeltreffende beschermingsmaatregel blijken te zijn. De EN 16925 kent 3 categorieën/type met hun specifiek toepassingsgebied en bijhorende eisen aan de sproeidichtheid en eisen aan de watervoorziening. De EN 16925 is bedoeld voor de woonomgeving, niet voor opslag. In de tabel staan ter indicatie voorbeelden van de toepassing onderverdeeld naar categorieën. Normen en testprotcollen Underwriters Laboratories (UL) ontwikkelde een gestandaardiseerd brandproefprotocol (UL1626) en National Fire Sprinkler Association NFPA schreef twee ontwerpnormen voor residentiële sprinklerinstallaties. De eerste is bedoeld voor eengezinswoningen (NFPA 13D), de tweede voor woongebouwen met maximaal vier bouwlagen (NFPA 13R). Beide normen eisen een wateropbrengst van 2,05 mm/m2/min. NFPA 13D stelt dat het systeem genoeg water moet leveren om twee sprinklerkoppen tegelijk van voldoende water te voorzien. NFPA 13R gaat uit van maximaal 4 sprinklerkoppen in één ruimte. In Europa is eind 2018 is de Europese norm EN 16925 ‘Fixed firefighting systems – Automatic residential sprinkler systems – Design, installation and maintenance ’ uitgekomen. Deze norm volgt in grote lijnen de methodiek van NFPA en is specifiek bedoeld voor de Europese markt. Iedere land maakt zijn eigen Annex.

Fabels en feiten

FABEL: Bij brand is voldoende tijd om te vluchten.

FEIT: Onze woninginrichting is in de jaren zo veranderd dat de overlevingstijd in een ruimte waar brand ontstaat gereduceerd is van gemiddeld 17 naar 3 minuten! Zeker mensen die minder mobiel zijn en afhankelijk van een traplift blijken in de praktijk een veel groter kans slachtoffer van brand te zijn. Woningsprinklers maken het verschil.

FABEL: Residentiële sprinklerkoppen kunnen kapot gaan en ernstige waterschade veroorzaken.

FEIT: De kans dat een sprinkler spontaan gaat sproeien is verwaarloosbaar klein. 1 op 16.000.000. FABEL: Rook van sigaretten of verbrande toast activeert het sprinklersysteem. FEIT: Sprinklers reageren alleen op hoge temperaturen van een echte brand. Rook van sigaretten, sigaren, of aanbrandende voedsel kan niet leiden tot het activeren van een sprinkler.

FABEL: Een brand activeert alle sprinklers in het huis.

FEIT: Alleen de sprinklers dicht bij het vuur gaan sproeien. Niet alle sprinklers worden tegelijk geactiveerd. Dit scenario komt alleen voor in films, reclame en tv-shows. In 50% van de branden wordt de brand gecontroleerd met één sprinkler. FABEL: Voor minder mobiele mensen gelden strengere brandveiligheidsregels. FEIT: Onze wet- en regelgeving maakt geen verschil tussen zelfstandig wonende mensen. Ook niet voor de extramurale zorg.

FABEL: Residentiële sprinklerkoppen sproeien een enorme hoeveelheid water. Het is beter om de brandweer de brand te laten blussen.

FEIT: Eén sprinklerkop sproeit gemiddeld niet meer dan 50 liter per minuut Hoe sneller gestart wordt met blussen, des te minder bluswater nodig is. De brandweer kan zeer gericht een brand blussen maar zal in de praktijk pas aanwezig zijn, wanneer de brand zich al ver ontwikkeld heeft. Een sprinkler zal dus minder water nodig hebben en beperkt de brand tot de ruimte waar de brand ontstond.

FABEL: Sprinklers zijn duur.

FEIT: Amerikaans onderzoek leert 12 euro/m2 voor het installeren van residentiële sprinklerinstallatie maar is afhankelijk is van vele factoren. Volgens een conservatieve schatting vormen de sprinklerinstallatie 1% tot 1,5% van de totale bouwkosten. De meeste verzekeringsmaatschappijen geven korting op uw verzekeringspremie die varieert van 5% tot maar liefst 30%.

FABEL: Residentiële sprinklers zijn lelijk.

FEIT: Sprinklers zijn er in vele uitvoeringen en kleuren. Sommige zijn voor montage op wanden, andere in plafonds, sommige zijn verborgen achter een afdekplaatje. Residentiële sprinklers zijn kleiner dan rookmelders.